Kütüphaneler Haftası münasebetiyle bugünkü yazımı "Kitaplara” ayırmayı düşündüm.
Okumak Allah'ın emridir. Okumamak ise O'na isyandır. Çünkü ayetler de: "Oku, yaratan Rabbinin adıyla oku!” (Alak, 1), "(Resulüm) sana vahyedilen kitabı oku.” (Ankebut 45) buyrulur. Hayatını güzelleştirmek ve olgunlaştırmak isteyenlere Peygamberimizin şu hadislerini hatırlatmakta fayda var.
İnsana bilmediklerini ve kalemle yazmayı öğreten Allah'tır” (Alak, 96:1-5) buyurarak insanı okumak için yarattığını ifade etmiştir. Okumanın Allah'ın en büyük bir ikramı olduğunu da "Oku! Rabbin kerem sahibidir” ayeti ile belirtir. İnsan bu dünyaya hiçbir şey bilmeden gelmektedir.
Kitap okumak düzenli yapıldığı takdirde hafızayı güçlendirir, kelime hazinesini genişletir ve ifade yeteneğini geliştirir. Bunun yanı sıra stresi azaltarak uyku ve yaşam kalitesini arttırır. Düzenli olarak kitap okuyan insanların beyninde yeni nöron bağlantıları oluştuğu ve zeka kapasitesinin arttığı gözlemlenmiştir. Ayrıca okumak; düşünmeyi uyarır ve insanlara önemli olaylar hakkında bağlantı kurma şansı verir.
Ülkemizde yılda ortalama 7.2 kitap okunmaktadır. Türkiye nüfusunun % 31'i hiç kitap okumamaktadır. Türkiye'de her 4 kişiden 1'inin kitap okuma alışkanlığı vardır. Boş zamanlarda en çok TV izlenmektedir
Türkiye, günde sadece 1 dakikasını kitap okumaya ayırırken, televizyon izlemeye 6 saatini, internete ise 3 saatini ayırıyor. Türkiye, okuma alışkanlığında dünyada 86. sırada yer alıyor.
İstatistikler Türkiye'de her yüz kişiden 4 ve 5'i kitap okuyor. Japonya'da bir kişi yılda 25 kitap okurken, bizde 6 kişi yılda bir kitap okuyormuş. Kitap okuma sayısı kütüphane sayısı kıraathane sayısı ile karşılaştırıldığı zaman çok gerilerde olduğumuz ortaya çıkmaktadır.
Okuma oranlarının Türkiye'de düşük olmasının birçok nedeni vardır. Bu nedenler arasında sosyoekonomik faktörler, eğitim seviyesi, kültürel değerler ve teknolojik gelişmeler yer alır. Sosyoekonomik faktörler, kitap okuma oranlarını olumsuz etkileyen en önemli faktörlerden biridir.
Sonuçlarda ortaya çıkan bir diğer önemli bulgu da Türk halkının en çok edebiyat konulu kitapları okuduğunu gösteriyor. Araştırmaya katılanların yüzde 19,5'i edebiyat, yüzde 18,3'ü din, yüzde 16,2'si ise eğitim konulu kitaplar okuduğunu belirtiyor.
Dünyada en çok okunan kitaplar arasında Kur'an'ı Kerim başta geliyor. Fakat Müslümanların çok okumadığı hatta hiç okumadığını görüyoruz. "Hiç okumadığı” sözümü eleştirenler olacaktır okurlarım arasından. Evet tekrar ediyorum hiç okumuyoruz. Bu, sadece Kur'an olarak değil diğer kitapları da okumadığımız ortaya çıkmaktadır. Okumuyor, hazırcılığı, aklımızı terletme yerine, başkalarından nakil almayı, başkalarının konuşmalarını dinlemeyi seviyoruz. Gerçi dinlemeyi de tam olarak yapmıyoruz ya neyse. Ne hikmetse bir taklitçilik içindeyiz. Kitap kapağını açmadan, bir kitapçıya gidip kitap almadan, kitaplarda ne var ne yok açıp incelemeden ahkâm kesmeyi pek seviyoruz. Kitap okumak yerine, kafelerde, parklarda, bahçelerde, avma'lerde vakit öldürmeyi marifet sayıyoruz.
Bir Müslümanın evinde mutlaka kütüphane olmalı. Kitapsız, kütüphanesiz evin mezardan farkı yoktur. Bazı evlerde, en başta olması gereken Kur'an olmadığını biliyorum. Çocuklarımıza eğitim vereceksek, bu, en önce ailede başlar. Ailede anne ve babanın okuduğunu elinden kitap düşmediğini gören çocuk da okumaya meyledecektir. Çünkü örnekler göze hitap eder. Üzüm, üzüme baka baka kararır. Anne baba okumadan çocuğuna; "Oğlum veya kızım oku” deme hakkına ship değildir. Dese bile yapmacık olur. Bu yüzden çocuklarımızı; tam bir Müslüman, vatanına, milletine, insanlığa faydalı bir insan olarak yetiştirmek istiyorsak mutlaka ebeveynlerin çocuklarına; okuyarak, ibadetlerini yaparak örnek oluşturmaları şarttır.
Kitaplar!
Kültür dermanımız kitapta şifa,
"Oku” fermanımız hitapta şifa!
Oku sayfalarını pasaj pasaj,
Her cümle ibretli her satır mesaj!
Tefekkürle gider beyindeki kir,
Kitapla bulunur aydınlık fikir!
Cehil çukurundan çeker çıkarır,
Okuyan nesiller irfana varır!
Zulme meydan okur özü okuyan,
Hakkın gönderdiği sözü okuyan!
Âlem başkalaşır Rabbin sözüyle,
Miraç eder beyin vahyin hızıyla!
Fikirler yayılır cana serapa,
Rahmetler misali yağar türaba!
Kitapla değişir tüm efkârımız,
Düşünenlerdedir bütün kârımız! (30 MART 2024)
