İnsan hem iyilik hem de kötülük yapmaya uygun yaratılmıştır. Onun için zaman zaman isteyerek veya istemeyerek günahlara girebiliyor. Bu konuda Kur'anı Kerim de, "Allah, kendisine şirk koşulmasının dışındaki istediği kimselerin bütün günahlarını bağışlar.(Nisa Süresi,48-116)” açık ve net biçimde anlaşılıyor ki şirk koşmaya devam etmemek dışında hangi günah olursa olsun affedebilecektir.
Canı gönülden, içten gelerek, samimi şekilde yapılan tövbe, Allah tarafından kabul edilir. Nitekim yaratanımız; "Ey iman edenler, nasuh tövbe ile tövbe edin ki Allah da sizin kabahatlerinizi affetsin ve altlarından ırmaklar akan cennetlerine koysun.” (Tahrim Suresi, 8) der.
Hz. Ali, bir topluluğun yanından geçiyordu. Topluluk hep bir ağızdan;
"Tövbe ya rabbi, tövbe ya Rabbi” diyerek dövünüyor, üstlerini başlarını yırtıyorlardı. Hz. Ali;
-"Sizin tövbeleriniz de tövbeye muhtaç” diyerek, samimiyet olmadan, eyleme girmeden, sözleri fiile dönüştürmeden hiçbir davranışın değerinin olmadığı ve olmayacağını belirtmiştir.
Sebepsiz kuş uçmaz denir. Biz, her konuda sebebini işleyeceğiz, yaratanımız da, bizim tutumumuza göre değerlendirme yapacaktır.
Samimi ve İçten Tövbe için şunları yapmak gerekir:
1. Allah'a karşı günah işlediğini bilerek, bu günahtan dolayı Allah'a sığınmak ve pişman olmak.
2. Bu suçu işlediği için üzülmek, Yaratıcıya karşı böyle bir günah işlediğinden dolayı vicdanen rahatsız olmak.
3. Bir daha böyle bir suça dönmeyeceğine dair bir karar içerisinde olmak.
4. Kul hakkını ilgilendiriyorsa onunla helalleşmek.
Sevgili Peygamberimiz şöyle buyurmuş. Yani nasuh tövbeyi şöyle açıklamıştır;
-Günahlara pişmanlık.
-Farz ibadetleri yapmak.
-Zulüm ve düşmanlık yapmamak.
-Kırgın ve küskünlerle barışmak.
-Bir daha o günaha dönmemek üzere karar vermek.
İnsan her zaman korku ve ümit içerisinde olmalı. Ne ibadetlerimize güvenip övünebiliriz. Ne de günahlarımızdan ümitsizliğe düşebiliriz. Ben çok iyiyim, bu işi hallettim demek ne kadar yanlışsa; ben bittim, beni Allah kabul etmez demek de o kadar yanlıştır. Ayrıca, suçunu anlayıp tövbe edip, Allah'a sığınmak da büyük bir ibadettir. Günah işleyip de daha sonra tövbe ederim gibi bir düşünce de yanlıştır.
Tövbe; Manevî Kirlerden Arınma Yoludur. Allah'a dönüş ve yöneliş anlamına gelen tövbe, günahtan Allah'a dönme anlamıyla meşhur olmuştur.
İslam âlimleri, tövbeyi değişik şekilde tanımlarlar. Tövbe; yapılan kötülüğü, işlenen günahı veya kabahati günah olduğunu bilip, onu bırakıp terk ederek Allah'a dönmek, O'ndan affetmesini, bağışlamasını dilemek, yaptıklarından pişman olduğunu da belirterek yalnız Allah'a yalvarmak demektir.
Sevgili Peygamberimiz (s.a.s.)in şu ifadeleri bize moral veriyor, bizi motive ediyor:
"Bütün Âdemoğulları günahkârdır, günahkârların en hayırlıları ise tövbe edenlerdir.”
"Eğer siz günah işlemeseydiniz, Allah sizi helak eder ve yerinize, günah işleyip, peşinden tövbe eden kullar yaratırdı.”
Affet Allah'ım!
Sırtımda kamburdur vebalim ahım,
Gider melalimi affet Allah'ım,
Gözyaşımı durdur çoktur günahım,
Düzelt bu halimi affet Allah'ım!
Günlerim karalı neşe katmıyor,
Suçlarım sıralı gaflet gitmiyor,
Nefsimse hevada günah bitmiyor,
Gör şu ahvalimi affet Allah'ım!
Ömür takviminden yaprak düşüyor,
Yıkan fırtınada canlar üşüyor,
Azrail durmuyor çağlar aşıyor,
Tutuver elimi affet Allah'ım!
Hamuşan anlatır canın sonunu,
Zamanlar bitirir günün sonunu,
Ölümler kapatır ünün sonunu,
Kazımî kulunu affet Allah'ım! 
