İyi’ ye ermemiz, sevdiğimiz şeyleri Allah (c. c.) Rızası için, O’nun yolunda harcamamıza bağlıdır. Maddi ve manevi bütün varlığımızı Allah (c. c.) yolunda seferber edebilmeliyiz. Âyet-i Kerimeler de: “Sevdiğiniz şeylerden (Allah yolunda) harcamadıkça «iyi» ye eremezsiniz. Her ne harcarsanız, Allah onu hakkıyla bilir.” (Âl-i İmran Sûresi âyet:92)
‘İyi’ şeklinde tercüme edilen âyetteki «birr» kelimesi, hayrın, iyiliğin kemal noktası, Allah’ın rahmeti, rızası ve cenneti manalarında anlaşılmıştır. Bakara sûresinin 177. âyetinde «birr» in etraflı bir izahı verilmiştir ki, buna göre «birr», imanda, ibadette ve ahlâkta en doğru ve en güzel bir hayatı yaşamaktır. Aktardığım âyete göre böyle bir hayata ve Allah’ın lütuf ve inayetine ulaşmanın şartlarından biri, kişinin sahip olduğu ve sevip bağlandığı şeyleri Allah yolunda kullanmasıdır. Müfessirlere göre bu şeyler, servet, mevki, ilim ve beden kuvveti gibi maddi ve manevi imkânlardır.
“De ki: Rabbim, kullarından dilediğine bol rızık verir ve (dilediğinden de) kısar. Siz hayıra ne harcarsanız, Allah onun yerine başkasını verir. O, rızık verenlerin en hayırlısıdır.” (Sebe Sûresi âyet: 39)
“(Yapacağınız hayırlar,) kendilerini Allah yoluna adamış, bu sebeple yeryüzünde kazanç için dolaşamayan fakirler için olsun. Bilmeyen kimseler, iffetlerinden dolayı onları zengin zanneder. Sen onları simalarından tanırsın. Çünkü onlar yüzsüzlük ederek istemezler. Yaptığınız her hayrı muhakkak Allah bilir.” (Bakara Sûresi âyet: 273)
Bu âyette anılan fakirler hayatlarını Allah yolunda savaşa adayan mücahitler ile ilim yolcularıdır. Bunlar, bu kudsî meşguliyetleri dolayısıyla kazanca yönelme imkânından mahrumdurlar. Maddi yardımların bilhassa bunlara yapılması, cihadı ve ilmi teşvik edecektir.
“Altını gümüşü yığıp yığıp da Allah yolunda harcamayanlara çok elem verici bir azabı müjdele.!” .(Tevbe Sûresi âyet: 34) “Allah'ın, kereminden kendilerine verdiklerini (infakta) cimrilik gösterenler, sanmasınlar ki o, kendileri için hayırlıdır; tersine bu onlar için pek fenadır. Cimrilik ettikleri şey de kıyamet gününde boyunlarına dolanacaktır. Göklerin ve yerin mirası Allah'ındır. Allah bütün yaptıklarınızdan haberdardır.” (Âl-i İmran Sûresi âyet: 180) buyrulmaktadır
Peygamber Efendimiz sallallahu aleyhi ve selem hadis-i şeriflerde: “Veren el alan elden üstündür.” (Buhari- Müslim) “Bir hurma da olsa Allah yolunda sadaka olarak verin. Çünkü o, bir açın açlığını giderir ve suyun ateşi söndürmesi gibi günahı söndürür.” (Müsned, ibni Mace) “Helalden kazandığı maldan veren bir kulun sadakasını Allah kudretiyle alır ve herhangi birinizin deve yavrusunu büyütmesi gibi onu büyütüp Uhud dağı gibi yapar.” (Buhari, Müslim)
“Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed (s.a.s.)’e hangi sadaka daha üstündür diye sorulur. Efendimiz Hz. Muhammed (s.a.s), cevap verir: “Sağlığın yerinde, mala düşkün, uzun süre yaşamayı isterken ve fakir düşmekten korkarken verdiğin sadakadır. Can boğaza gelip, bu mal falancaya, şu da filancaya demeyi bekleme! Çünkü o anda zaten malların senin elinden çıkmış, başkalarının olmuştur.” “Malını ver, biriktirip sayma, sonra Allah da sana verirken sayar. Malını kaba koyup saklama, sonra Allah da senden saklar.” (Buhari, Müslim) buyurmuşlardır.
Sahabeler hayır yolunda yarışmışlar. Sahip oldukları imkânların tamamını veya yarısını severek infak etmişlerdir. Bugün bu tür insanların sayıları çok olmasa da var olduğunu biliyoruz. Evinin, tarlasının tapusunu, arabasının anahtarını v.b. sevdiği şeyleri Allah Yolunda harcayan kardeşlerimiz bulunmaktadır. Âyet ve hadislerde; Mallarında cömertliği değil de, cimriliği esas alanlar, bu olumsuz özellikleri sebebi ile uyarılmakta, yanlıştan dönmeleri istenmektedir. Cimriliğe devam edenler elem verici bir azap ile tehdit edilmektedirler. Allah (c.c.)’ın lutfedip verdiği nimetleri O’nun rızasına uygun olarak harcamak kurtuluşumuza vesile olur. Bizler mallarımızın belki tamamını veya yarısını verebilecek İmana sahip olmayabiliriz. Ancak hiç değilse, zorunlu vermemiz gereken zekât, sadaka dışında da mutlaka infak amaçlı Allah yolunda harcamamız gerekir.
Sahip olduğumuz imkânlardan, Allah (c. c.), yolunda harcayanlardan olmamız duası ile sıhhat ve afiyetler dilerim.
