Tabeladaki “Konya’’ Gerçekten Konya mı?

Dün Kaşınhanı  istikametine giderken yol üzerindeki restoran tabelalarına takıldı gözüm. Uzun zamandır kulağımıza gelen şikâyetler vardı; "Bir el atılmalı” deniyordu. Görünce yazmak zarureti doğdu. Çünkü yazılmayan mesele çözülmüyor. Çünkü bizim görevimiz yazmak. Bizim görevimiz doğruyu ve yanlışı objektif şekilde açıkça duyurmak. 

Konya'nın gastronomi potansiyelini yıllardır dile getiriyorum. Gaziantep gastronomi şehri oldu; ardından Hatay ve Afyonkarahisar dünya vitrinine çıktı. Biz ise doğal zenginliğimize, köklü mutfak kültürümüze rağmen geciktik. Oysa gastronomi bugün turizmin lokomotifi. Reklamını yapmazsan, kimse senin cevherini keşfedemiyor. 

Ancak meselem bugün doğrudan "gastronomi şehri” unvanı değil. Meselem, artık çevre yolu olmaktan çıkıp şehir merkezine dönüşen arterlerin üzerindeki restoranlar. Şehre 20 kilometre kala ve 20 kilometre geçe olan hatlar, aslında Konya'nın vitrini. Şehre uğramayan birçok insan, Konya'yı o yol üstündeki ilk izlenimlerle tanıyor.

Şikâyet çok:
– "Fiyatlar uçuk.”
– "Fiyat makul ama kalite zayıf.”
– "Anlatılan ile sunulan birbirinden farklı” 
En korkuncu ise:
" Konya'nın meşhur Fırın Kebabı”nı yiyelim dedik. Bir, iki veya üç kişiyiz, Konya Kebabı porsiyon gramajını bilmeyiz, önümüze 1,2 kilo kebap koymuşlar, çıkışta  karşımıza fahiş bir fatura çıktı, itiraz ettik ama etmez olaydık canımızı zor kurtardık.”

Hepsini burada tek tek sıralayıp şehrin kötü reklamını yapmak istemem. Ama susarsak da tedbir gelmiyor.

Bir başka husus: Devasa tabelalarda "Konya Mutfağı”, "Mevlevi Sofrası”, "Konya Yemekleri” yazıyor. Oysa "Konya Mutfağı” ifadesinin Büyükşehir tarafından tescillendiğini biliyoruz. Buna rağmen şehir merkezinde ve özellikle Adana-Karaman-Antalya Çevre Yollarında  bu ifadeler kocaman harflerle karşımıza çıkıyor. Yaklaşınca bir köşede küçücük bir ibare: "Falanca Usta'nın Konya Mutfağı…” Uzaktan görünmeyen detaylarla işin kamufle edildiği izlenimi oluşuyor.

Daha da trajikomik olanı: Tabelada "Konya Mutfağı” yazıyor; camda "Adana şiş”, "Erzurum Cağ kebabı, Urfa Lahmacunu” gibi yemek isimleri var. Bu yemekler elbette memleketimizin zenginliği; mesele o değil. Mesele, "Konya” adıyla bir iddia ortaya koyuyorsanız o iddianın hakkını vermek zorundasınız.

Konya; edebin, ahlakın, ahi kültürünün şehri. Mevlana Celaleddin Rumi'nin şehri. Bu şehirde aldatıcı ifadelerle müşteri çekmeye çalışmak bize yakışmaz. Kul hakkıdır.

Eğer "Konya Mutfağı” diyorsanız:
Etli ekmek belirlenen ölçülerde olacak.
Fırın kebabı usulüne uygun pişecek.
Tirit, bamya çorbası, düğün pilavı, saray yemekleri, su böreği… Hepsi kendi geleneğine sadık hazırlanacak.

Turizmci dostlardan duyduğum ifadeler var: "Bir tesiste yemek yedik, tuvalet için kendimizi Kapadokya'ya zor attık” diyenler oldu. Bu ağır bir cümle. Ama kulağımıza geliyorsa ciddiye alınmalı. Yabancı nasıl olsa bir kere geçer mantığıyla yüksek fiyat uygulamak da, usulüne uygun olmayan yemekler hazırlamak da esnaf ahlakıyla bağdaşmaz.

Daha önce etli ekmek fiyatları konusunda eleştiri yapmıştık. Bazı gerçek Konyalı işletmeciler alınmıştı; haklarını teslim edelim, bu esnaflarımız gerçek tadında yemekler sunuyor. İşin hilesine, aldatmacasına kaçmıyor. Ancak itiraz ettiğimiz konu fiyatlardı. Onlar da eleştirimizi dikkate aldılar bir süredir fiyat artırmıyorlar. Sonunda fiyatlar olması gereken zemine oturdu. Buradan hepsine teşekkür ediyorum. Biz vatandaşı koruduğumuz kadar esnafı da korumayı biliriz. Esnaftan özel bir ricam var. Bu ramazanda ne olur dar gelirlinin ay boyunca bir kere dahi olsa iftar yapabileceği menüler oluşturun. 

Ramazan öncesinde köşemde şu çağrıları yapıyorum: 
Tabelalar denetlenmeli.
Tescilli ifadeler korunmalı.
Hijyen ve fiyat kontrolleri sıklaştırılmalı.

Bunu belediye mi yapar, ticaret il müdürlüğü mü yapar, ilgili başka bir kurum mu yapar; teknik kısmı onların meselesi. Ama Konya'nın marka değeri hepimizin meselesi.

Konya'yı bir tabelaya sığdırıp içini boşaltamayız.