DOLAR
44,16
EURO
51,30
STERLİN
59,38
GRAM
7.437,87
ÇEYREK
12.281,01
YARIM ALTIN
24.480,15
CUMHURİYET ALTINI
48.751,90
Dr.Kemal Yavuz Ataman
Dr.Kemal Yavuz Ataman
bilgi@yenikonya.com.tr
10 Mart 2026 Salı günü yayınlandı
DİĞER YAZARLARIMIZ

Özbekistan’da Gelişen Nevâyî Vilayeti ve Nevâyî Üniversitesi

Özbekistan 31 Ağustos 1991 de bağımsızlığı ilan ettikten ve  hassaten 2016 yılında Şevket Mirziyayev'in Devlet Başkanlığı makamına gelmesinden sonra  bir çok sahada hızla gelişmekte ve ilerlemektedir. Özbekistan'da 12 vilayet (il), bir Özerk bölge (Karakalpakistan) ve bunlara bağlı şehirler bulunmaktadır. Nevâyî Vilayeti,Buhara ve Semerkant arasında, 1958 yılında kurulmuş, diğer vilayetler içinde en geniş topraklara sahip bir ildir. Yatırımcılar ve iş adamları için potansiyeli yüksek, önemli bir yerdir.

Özbekistan'ın vilayetleri, Andican, Buhara, Cizzak, Fergana, Harezm, Kaşkaderya, Nevâyî, Namangan, Semerkand, Sirderya, Surhanderya ve Taşkent'tir.  Özbekistan'da tarih ve kültür varlığı açısından en çok bilinen şehirler Semerkant, Buhara, Taşkent'tir. Hive, Ürgenç, Tirmiz gibi şehirlerin  tarihimizde önemli yerleri vardır. Nevâyî Vilayeti altın, uranyum ve diğer madenlerin çıkarıldığı verimli bir bölgedir. Konya'ya benzeyen düz bir arazi yapısı vardır. Vilayete bağlı Nurata şehrinde tasavvuf yolunun öncülerinden Ebü'l Hasan ( bazı kaynaklarda Hüseyin) Nuri Hazretleri medfundur. Diyanet Vakfı  İslam Ansiklopedisinde ve Prof.Dr.Esad Coşan'ın tercüme ettiği üç cilt "Öncü Sufîler - Tabakatü's-Sufiyye ”kitabında onun hakkında geniş bilgiler vardır.  Haziresi veya  makamı ( Bağdat'ta da kabri vardır ) etrafıyla birlikte   çok güzel bir peyzaj ve inşaa ile imar edilmiş. Mescid, medrese ve  bazı tarihi eserler ihya edilerek, istimlaklerle  çok geniş bir  alan mamur hale getirilmiş durumdadır. Nevâyî şehrinde 16. yüzyılın manevi ve siyasi hayatında önemli bir yer tutan ve ülke tasavvufunun önemli temsilcilerinden Yesevi, Nakşi  silsilesine mensup  Kasım Şeyh Hazretleri  medfundur,  kabri ve mescidi tarihi bir mekan içindedir.



Nevâyî Vilayetinde bir kaç tane üniversite vardır . Bunlardan Nevâyî Devlet Üniversitesi 18.000 öğrenciye eğitim vermektedir. Nevâyî Vilayeti, dünyada büyük  şairin adıyla anılan tek vilayet olma özelliğine sahiptir.Önceki yıl Konya'da yapılan I.Uluslararası Mevlana ve Ali Şir Nevâyî sempozyumuna katılan Nevâyî Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Mukhiddin Kalonov samimi bir konuşma yapmış, Özbekistan ve Türkiye halklarının  tarihi , kültürel yakınlığına ve  önemine işaret etmişti.

Gelişen Nevâyî şehrinin en önemli sembollerinden olan  Nevâyî Devlet Üniversitesi hızla büyümektedir. Modern mimari projelere dayanan kampüs 15 hektarlık bir alanı kapsamaktadır. Kampüste öğrenciler için yurtlar, kütüphane, dinlenme ve spor alanları ile bilimsel araştırmaların yürütülmesi için laboratuvarlar bulunmaktadır.



Üniversite; sosyal ve beşerî bilimler, fen ve doğa bilimleri, bilgi teknolojileri, ekonomi, turizm ve tarım gibi alanlarda yüksek nitelikli uzmanlar yetiştirmektedir. Bu amaç doğrultusunda üniversitede modern bilgi ve becerilere sahip bilimsel ve akademik kadroların yetiştirilmesi,  eğitilmesi ve mesleki gelişimlerinin sağlanması için sürekli eğitim sistemi oluşturulması; modern eğitim, bilimsel ve IT laboratuvar altyapısının kurulması; öğrencilerin bilimsel ve yenilikçi faaliyetlere geniş şekilde katılımının sağlanması; sosyo-ekonomik alanların geliştirilmesine yönelik güncel konularda bilimsel projelerin yürütülmesi; eğitim sürecine uluslararası eğitim standartlarının, ileri eğitim teknolojilerinin ve yöntemlerinin uygulanması; önde gelen yabancı yükseköğretim kurumları ile akademik ve bilimsel iş birliğinin geliştirilmesi ve öğretim üyelerinin yurtdışı bilimsel-uygulamalı stajlarının sistemli şekilde yürütülmesi gibi çalışmalar gerçekleştirilmektedir. Türkçe,Çince, İtalyanca, Korece test merkezleri kurmak, dil öğretimi vermek , Türkiye, Malezya, Kore ve Çin Üniversiteleri ile işbirliği yapmak üniversitenin öncelikleri arasındadır. Bu ülkelerle öğrenci değişimi yapılmaktadır. Genç , dinamik ve çalışkan Rektörü, idareci ve hocalarıyla  Üniversite,  inşaatı bitmekte olan 25.000 öğrenci kapasiteli ,yeni ve modern kampüsüne  gelecek yıl taşınacaktır .

Hocaları ve öğrencileri müeddeb, misafirperver olan Nevâyî Üniversitesinin yeni kampüsü ile daha çok ilgi odağı haline geleceği, Özbekistan için önemli insanlar yetiştireceği, ilim ,kültür ve teknikte ülkeye kazanımlar sağlayacağı, insan kaynakları için önemli bir merkez olacağı  anlaşılmaktadır.  Hocamız, dostumuz Nevâyî Devlet Üniversitesi Kıymetli Rektörü Prof.Dr.Mukhiddin Kalonov'a , ekip arkadaşlarına, Hocalalara ve  öğrencilere başarılar dileriz.


Yazarın Diğer Yazıları